Demografische onzekerheid en pensioen

Pensioenen en demografische ontwikkelingen zijn nauw met elkaar verbonden. Dit geldt zowel voor publieke als private pensioenen. Demografische ontwikkelingen op de langetermijn met betrekking tot de omvang en leeftijdsstructuur van de bevolking zijn vrij onzeker.Pensioenfondsen en overheden doen er daarom goed aan alternatieve demografischescenario’s en de gevolgen daarvan in kaart te brengen. In dit rapport schetsen we, op basis van langetermijnprognoses van de VN tot 2100, hoe de toekomst eruit zou kunnen zien als de ontwikkelingen op het gebied van sterfte, geboorte en migratie een wezenlijke koerswijziging ondergaan en wat dit betekent voor Nederlandse pensioenen en de economie, zowel in binnen- als buitenland. Publieke pensioenen en de publieke gezondheidszorg zullen sterk worden beïnvloed door een toenemende vergrijzing, juist omdat deze expliciet of impliciet
gebaseerd zijn op het omslagstelsel. Met name wanneer het geboortecijfer daalt tot zeerlage niveaus, zoals momenteel het geval is in Zuid-Korea, kan de financiële houdbaarheidin gevaar komen als er niets verandert. Maar een snel vergrijzende samenleving kan ook indirect de economische groei en de reële rente beïnvloeden door ontwikkelingen in binnenen buitenland. Op basis van regressieanalyses over een groot aantal landen schatten we dat een scherpe daling van het geboortecijfer (naar een totaal vruchtbaarheidscijfer van 1,1 of
0,7) de economische groei per hoofd van de bevolking negatief zou beïnvloeden met 0,6 tot 1,2 procentpunt. Dit rapport bespreekt ook de gevolgen voor pensioenfondsen en -verzekeraars die te maken kunnen krijgen met een afname van en een snel vergrijzende samenstelling van hun deelnemersbestand.