Empowering postmenopausal breast cancer survivors through optimized lifestyle support

Breast cancer is the most common cancer among women, and the number of survivors is increasing due to improved detection, treatment, and an aging population. After menopause, being overweight, consuming alcohol, and being physically inactive increases the risk of developing breast cancer. Even following a breast cancer diagnosis, adopting a healthy lifestyle may reduce the risk of cancer recurrence and the development of other diseases. Despite existing lifestyle recommendations from the World Cancer Research Fund, most women who have been diagnosed with breast cancer after menopause do not meet these guidelines. Contributing factors include an already unfavorable lifestyle at the time of diagnosis, physical or psychological barriers to adopting a healthier lifestyle caused by the disease and its treatment, and even though health care professionals can play a key role in lifestyle change during the care continuum, promotion of a favorable lifestyle change is not always structurally embedded in breast cancer care. For these reasons, further research into the optimal timing and method to improve lifestyle and body composition in postmenopausal breast cancer survivors is warranted.

The goals and key findings of this dissertation were:
1. The use and testing of measurement instruments for lifestyle or body composition. Physical frailty, partly caused by reduced muscle mass, is common among cancer survivors. Functional muscle strength provides insight into potential physical frailty. In this dissertation, a self administered test for functional strength (the Five Times Sit-to-Stand (FTSTS)-test) was found to be valid, reliable, and potentially suitable for early detection of frailty in cancer survivors.

2. The repeated evaluation of lifestyle and its influencing factors among postmenopausal breast cancer survivors. Interviews showed that these women have a need for information about the relationship between lifestyle and cancer, for engaging in activities that encourage lifestyle change (e.g., cooking, physical activity) during professional lifestyle support, and for effective communication by healthcare professionals. The preferred timing for receiving professional lifestyle support varied and depended on treatment type, coping style, previous experience with cancer, personality, motivation for lifestyle change, and the availability and form of social support. Most postmenopausal breast cancer survivors did not meet lifestyle and bodyweight recommendations. Repeated measurements of physical activity and sleep revealed that before COVID-19, most women engaged in low levels of activity, mostly of light intensity, and this did not change during the pandemic. Most postmenopausal breast cancer survivors met the sleep recommendations, which also remained stable during COVID-19.

3. Identifying effective behavior change techniques and intervention strategies to support lifestyle change and lifestyle care for women diagnosed with breast cancer after menopause. In a project involving an expert panel of doctors, nurses, physiotherapists, psychologists, and patient representatives, the following strategies were identified to positively influence the lifestyle of postmenopausal breast cancer survivors: increasing knowledge about the link between lifestyle and cancer, enabling self-monitoring and evaluation, offering group-based lifestyle coaching, enhancing social support for healthy behaviors, and fostering multidisciplinary collaboration between healthcare providers. In addition, a systematic literature review was conducted to gain insight into potential methods and intervention strategies for long-term maintenance of favorable lifestyle changes. The systematic review indicated that most interventions result in only short-term changes, followed by relapse into familiar, unfavorable habits. Nevertheless, our findings can help identify patterns and provide a basis for generating new research questions about effective interventions.

Based on this dissertation, four key recommendations were made for clinical practice:
1. Integrate lifestyle into consultations;
2. Use reliable, evidence-based information about the link between lifestyle and cancer;
3. Tailor the timing of lifestyle support to the individual patient;
4. Leverage and facilitate social support in lifestyle change.

These recommendations require a personalized approach in clinical practice, ideally addressing lifestyle support at various points throughout the care continuum, to align with each postmenopausal breast cancer survivor’s motivation and needs.

____

Borstkanker is de meest voorkomende kanker bij vrouwen en het aantal overlevenden groeit door betere opsporing, behandeling en vergrijzing. Na de overgang vergroten overgewicht, alcoholgebruik en weinig beweging het risico op borstkanker. Ook na de diagnose borstkanker, kan een gezonde leefstijl het risico op kanker en andere ziekten verlagen. Ondanks bestaande leefstijladviezen van het Wereld Kanker Onderzoeksfonds voldoen de meeste vrouwen die borstkanker hebben gekregen na de overgang daar niet aan. Oorzaken hiervoor zijn onder andere een mogelijk al ongezonde(re) leefstijl bij diagnose, een mogelijk gebrek aan structurele leefstijlondersteuning in de zorg en fysieke of psychologische belemmeringen voor positieve leefstijlverandering als gevolg van de ziekte en behandeling. Om deze redenen is verder onderzoek naar de optimale methode en timing om de leefstijl en lichaamssamenstelling van vrouwen die borstkanker hebben gekregen na de overgang te bevorderen, van groot belang.

De doelen en belangrijkste bevindingen van dit proefschrift waren:

1. Het gebruik en het testen van meetinstrumenten voor leefstijl of lichaamssamenstelling. Fysieke kwetsbaarheid, onder andere veroorzaakt door verlaagde spiermassa komt vaak voor bij (ex-) kankerpatiënten. Functionele spierkracht geeft inzicht in eventuele fysieke kwetsbaarheid. In dit proefschrift bleek een zelfuitgevoerde test voor functionele spierkracht (de Five Times Sit-to-Stand (FTSTS)-test) valide, betrouwbaar en mogelijk geschikt voor vroege signalering van kwetsbaarheid bij (ex-)kankerpatiënten.

2. Het herhaald evalueren van de leefstijl en de factoren die daarbij een rol spelen voor vrouwen die borstkanker kregen na de overgang. Tijdens interviews met vrouwen die borstkanker kregen na de overgang bleek dat er behoefte is aan informatie over de relatie tussen leefstijl en kanker, aan het doen van activiteiten die stimuleren tot leefstijlverandering (e.g., gaan koken, bewegen) tijdens leefstijlbegeleiding en aan effectieve communicatie door zorgprofessionals. Het moment waarop deze vrouwen bij voorkeur professionele leefstijlondersteuning ontvangen tijdens hun zorgtraject varieert per individu en hangt af van het type behandeling dat iemand krijgt, haar coping stijl, eventuele eerdere ervaring met kanker, haar persoonlijkheid, de motivatie voor leefstijlverandering en de mate en vorm van sociale ondersteuning waar ze op kan rekenen. Het bleek dat de meeste vrouwen niet voldoen niet aan de aanbevelingen voor leefstijl- en lichaamsgewicht. Herhaalde metingen van beweging en slaap lieten zien dat vóór COVID [1]19 de meeste vrouwen die borstkanker kregen na de overgang weinig bewogen en dan vaak in lichte intensiteit. De pandemie met de daaropvolgende maatregelen had hier geen verandering in gebracht. Slaap voldeed bij de meerderheid van de vrouwen aan de aanbeveling en ook hier is door COVID-19 (maatregelen) geen verandering in gekomen.

3. Het vaststellen van effectieve gedragsveranderingstechnieken en interventiestrategieën ter bevordering van leefstijlverandering en leefstijlsupport voor vrouwen die borstkanker hebben gekregen na de overgang. Tijdens een project waarin artsen, verpleegkundigen, fysiotherapeuten, psychologen en ervaringsdeskundigen hun ideeën deelden over manieren om leefstijl gunstig te beïnvloeden voor vrouwen die borstkanker kregen na de overgang, werden de volgende strategieën genoemd: het vergroten van kennis over de relatie tussen leefstijl en kanker, het mogelijk maken van zelfmonitoring van leefstijlgedragingen gevolgd door evaluatie, het aanbieden van leefstijlbegeleiding in groepen, het verbeteren van sociale ondersteuning bij gezonde leefstijlgedragingen en het bevorderen van multidisciplinaire samenwerking tussen zorgprofessionals. Aanvullend werd een systematische literatuurstudie uitgevoerd om inzicht te krijgen in potentiële methoden en interventiestrategieën die langdurige positieve leefstijlverandering kunnen veroorzaken. De meeste studies toonden echter slechts kortdurende positieve leefstijleffecten, gevolgd door terugval in oude, minder gezonde gewoonten. Desondanks kunnen bevindingen van de literatuurstudie helpen om patronen te herkennen en een basis vormen voor het bedenken van nieuwe onderzoeksvragen over effectieve interventies.

Op basis van dit proefschrift worden vier adviezen gegeven voor de klinische praktijk: 

1. Integreer leefstijl in consulten; 

2. Gebruik betrouwbare, wetenschappelijk onderbouwde informatie met betrekking tot de relatie tussen leefstijl en kanker; 

3. Stem timing van leefstijlondersteuning af op de individuele patiënt; 

4. Benut en faciliteer sociale steun bij leefstijlverandering. 

Deze aanbevelingen vragen om een gepersonaliseerde benadering, waarbij idealiter leefstijlondersteuning op meerdere momenten in het zorgtraject besproken wordt passend bij de motivatie en behoefte van elke vrouw die borstkanker heeft gekregen na de overgang.