Shackled potential: Work participation of workers with developmental dyslexia

Approximately 5% of the population has developmental dyslexia (commonly known as dyslexia), with the most well-known symptoms being difficulties with reading and spelling. Dyslexia is a lifelong condition, which means it can also, in both positive and negative ways, affect someone's job. In this thesis, dyslexia is considered a normal variant of the human brain that also generates talents, such as the ability to quickly make connections and solve problems, which deserve just as much attention as the negative impact on daily functioning (neurodivergence). Additionally, work is considered a domain of life in which people can achieve valuable goals. In that context, work participation is an important condition, and health is an important resource. If a worker is able to achieve those goals at work, and if the worker is enabled to do so, work can contribute to health and will also be sustainable (Capability approach). This raises the questions of which factors influence the work participation of workers with dyslexia, what the relationship is between those factors, which values and goals they want to achieve in work, and what opportunities and challenges they experience in this regard?

In two extensive literature reviews, we have searched for the factors that influence work participation of workers with dyslexia. We then classified these factors using the ICF, an international classification system to describe human functioning and the factors influencing it. This classification distinguishes between functions, activities, participation, personal, and environmental factors. In terms of functions, uncertainty, anxiety, and a sense of failure stand out. In the activities, the quality and speed of reading and spelling stand out. In terms of participation, the interpersonal interactions and relationships with colleagues, supervisors, and clients/students are involved. In the work-related environmental factors, the avoidance of promotion or demotion is primarily mentioned, alongside support from the supervisor, reactions from colleagues, work pressure, stress, and supportive software. Under personal factors, the development of coping strategies and the disclosure of dyslexia are mentioned.

After analyzing all the quotations regarding these factors in both literature reviews, nine clusters of factors could be identified, each with a positive/neutral and a negative pendant: mood (how someone views themselves), strength (strengths and challenges), literacy issues, experiences with dyslexia, work environment, task performance, work status, coping strategies, and disclosure. To indicate the relationship between the (clusters of) factors, the Capability Approach was used. In that approach, a distinction is made between personal and work-related resources and conversion processes (what workers do with those resources) to achieve outcomes in work (functionings), such as career development, task performance, part-time work, or success.

Inextricably linked to the Capability approach is the concept of value. Which values do workers with dyslexia consider important and what influence does dyslexia have on the realization of those values? For this purpose, 18 interviews were conducted with workers with dyslexia using the Capability Set for Work Questionnaire, which includes seven general work values. The most important work values for workers with dyslexia are using and developing knowledge and skills in their work, having or building meaningful relationships with others at work, and contributing to the creation of something valuable. Also mentioned are the building and development of your own identity and being accepted for who you are and what you do, although these were not included in the original questionnaire.

The influence of dyslexia is most clearly noticeable in social relationships at work, in knowledge and skills, mental functions, work-related personal factors, decision-making, and the use of coping strategies. The job content must match the existing knowledge and skills and should provide space to showcase talents. Disclosure remains a dilemma for most interviewees.

The main factors identified in this thesis are influenceable. That makes it easier for supervisors and occupational health professionals to determine which factors need to be influenced for each worker with dyslexia to improve their work participation.

___

Ongeveer 5% van de bevolking heeft ontwikkelingsdyslexie (kortweg dyslexie), met als bekendste symptomen moeite met lezen en spellen. Dyslexie is een levenslange conditie en dat betekent dus dat die ook, in positieve én in negatieve zin, invloed kan hebben op iemands baan. In dit proefschrift wordt dyslexie beschouwd als een normale variant van het menselijke brein die ook talenten genereert, zoals snel verbanden kunnen leggen en problemen kunnen oplossen, die net zo goed aandacht verdienen als de negatieve invloed op het dagelijks functioneren (neurodivergentie). Daarnaast wordt werk beschouwd als een levensdomein waarin mensen waardevolle doelen kunnen behalen. Daarvoor is arbeidsparticipatie een belangrijke voorwaarde en is gezondheid een belangrijke bron. Als een werkende in staat is om die doelen te bereiken in werk, en als de werkende daartoe in staat gesteld wordt, kan werk bijdragen aan gezondheid en zal werk tevens duurzaam zijn (Capability-benadering). Dat leidt tot de vragen welke factoren arbeidsparticipatie van werkenden met dyslexie beïnvloeden, wat de samenhang is tussen die factoren, welke waarden en doelen zij in werk willen realiseren en welke kansen en uitdagingen zij daarbij ervaren?
In twee uitgebreide literatuurstudies zijn we op zoek gegaan naar de factoren die van invloed zijn op de arbeidsparticipatie van werkenden met dyslexie. Deze factoren hebben we vervolgens gerangschikt met behulp van de ICF, een internationaal classificatiesysteem om het menselijk functioneren en de factoren die daarop van invloed zijn, te beschrijven. Dat systeem maakt onderscheid tussen functies, activiteiten, participatie, persoonlijke en omgevingsfactoren. Bij de functies springen onzekerheid, angst en een gevoel om te falen eruit. Bij de activiteiten vallen de kwaliteit en snelheid van lezen en spellen op. Bij participatie gaat het om de interpersoonlijke interacties en relaties met collega’s, leidinggevenden en klanten/studenten. Bij de werk-gerelateerde omgevingsfactoren worden vooral het afzien van promotie of demotie genoemd, naast steun van de leidinggevende, reacties van collega’s, werkdruk, stress en ondersteunende software. Onder persoonlijke factoren vallen het aanleren van copingstrategieën en het er al dan niet voor uitkomen dat je dyslexie hebt (disclosure).
Na analyse van alle citaten rondom deze factoren in beide literatuurstudies konden negen clusters van factoren worden bepaald met ieder een positieve/neutrale en een negatieve kant: stemming (hoe iemand naar zichzelf kijkt), kracht (sterktes en uitdagingen), geletterdheidsonderwerpen, ervaringen met dyslexie, werkomgeving, uitvoeren van taken, werkstatus, copingstrategieën en disclosure. Om de relatie tussen de (clusters van) factoren aan te geven, is gebruikgemaakt van de Capability-benadering. In die benadering wordt onderscheid gemaakt tussen persoonsgebonden en werk-gerelateerde bronnen en conversieprocessen (wat werkenden met die bronnen doen) om uitkomsten in werk te bereiken (functionings), zoals carrièreontwikkeling, taakuitvoering, part-time werk of succes.
Onlosmakelijk verbonden met de Capability-benadering is het begrip waarde. Welke waarden vinden werkenden met dyslexie belangrijk en welke invloed heeft dyslexie op de realisatie daarvan? Daarvoor zijn 18 interviews afgenomen met werkenden met dyslexie aan de hand van de werkwaardenvragenlijst waarin zeven algemene werkwaarden zijn opgenomen. De belangrijkste werkwaarden voor werkenden met dyslexie zijn het gebruiken en het ontwikkelen van kennis en vaardigheden in het werk, het hebben of opbouwen van betekenisvolle relaties met anderen op het werk en het bijdragen aan de creatie van iets waardevols. Ook het opbouwen en ontwikkelen van je eigen identiteit en het worden geaccepteerd in wie je bent en in wat je doet, worden genoemd, hoewel die niet in de oorspronkelijke vragenlijst zijn opgenomen.
De invloed van dyslexie is het duidelijkst merkbaar in de sociale relaties op het werk, in de kennis en vaardigheden, de mentale functies, werk-gerelateerde persoonlijke factoren, het nemen van beslissingen en het gebruik van copingstrategieën. De taakinhoud moet passen bij de aanwezige kennis en vaardigheden en moet ruimte bieden om talenten te laten zien. Disclosure blijft voor de meeste geïnterviewden een dilemma.
De belangrijkste factoren die in dit proefschrift zijn geïnventariseerd, zijn te beïnvloeden. Dat maakt het voor leidinggevenden en arbo-professionals gemakkelijker om per werkende met dyslexie te bepalen welke factoren moeten worden beïnvloed om de arbeidsparticipatie te verbeteren.